اگر صاحب اثر هستید، برای عدم انتشار آثار خود به ما اطلاع دهید
مرضیه
مرضیه؛ بانوی آواز ایران و صدای ماندگار موسیقی سنتی
مرضیه، با نام اصلی خدیجه اشرفالسادات مرتضایی، از بزرگترین و شناختهشدهترین خوانندگان موسیقی سنتی و کلاسیک ایرانی بود. صدای پرقدرت، بیان عاطفی، تسلط بر ردیف موسیقی ایرانی و اجرای ماندگار ترانههای عاشقانه و ملی، از او چهرهای برجسته در تاریخ موسیقی ایران ساخت. مرضیه از خوانندگان پرآوازهٔ رادیو ایران و برنامهٔ مشهور «گلها» بود و آثارش همچنان در میان علاقهمندان آواز و موسیقی قدیمی ایران جایگاه ویژهای دارد.
سالهای آغازین زندگی
خدیجه اشرفالسادات مرتضایی در ۱ فروردین ۱۳۰۳ برابر با ۲۱ مارس ۱۹۲۴ در تهران متولد شد. او از دوران جوانی به موسیقی و آواز علاقه داشت و برای پرورش استعداد خود، آموزشهای هنری را نزد استادان و مربیان موسیقی ایرانی دنبال کرد. مرضیه فعالیت هنری خود را زیر نظر اسماعیل مهرتاش آغاز کرد و در مکتب هنری او با اصول آواز، موسیقی ایرانی و اجرای صحنهای آشنا شد.
آغاز فعالیت هنری
مرضیه در سالهای آغاز فعالیت خود با اجرای ترانهها و آوازهای ایرانی بهتدریج شناخته شد. صدای پرطنین و گستردهٔ او، در کنار تواناییاش در اجرای تحریرها و قطعات احساسی، باعث شد خیلی زود مورد توجه آهنگسازان، نوازندگان و مخاطبان قرار گیرد. او در ادامه با شماری از برجستهترین هنرمندان موسیقی ایران همکاری کرد و به یکی از صداهای اصلی موسیقی رسمی و رادیویی کشور تبدیل شد.
ورود به رادیو و برنامهٔ گلها
مرضیه از خوانندگان شناختهشدهٔ رادیو ایران و مجموعهٔ ارزشمند «گلها» بود. این برنامه در آن دوران مهمترین جایگاه معرفی موسیقی سنتی، دستگاهی و ارکسترال ایرانی به شمار میرفت. مرضیه در اجراهای مختلف این مجموعه با آهنگسازان و رهبران ارکستر برجسته همکاری داشت.
سبک موسیقی و جایگاه هنری
سبک خوانندگی مرضیه در محدودهٔ موسیقی سنتی، کلاسیک و ارکسترال ایرانی قرار میگیرد. او از صدایی قدرتمند، وسیع و انعطافپذیر برخوردار بود و میتوانست قطعات عاشقانه، غمانگیز، حماسی و ملی را با بیانی متفاوت اجرا کند. توانایی مرضیه در تلفیق ظرافتهای آواز ایرانی با تنظیمهای ارکسترال، باعث شد آثار او برای مخاطبان عام و علاقهمندان جدی موسیقی ایرانی جذاب باشد.
همکاری با آهنگسازان برجسته
مرضیه در طول فعالیت هنری خود با آهنگسازان و نوازندگان نامداری همکاری کرد. روحالله خالقی، علی تجویدی، همایون خرم و پرویز یاحقی از جمله هنرمندانی بودند که در شکلگیری و اجرای بخشی از آثار او نقش داشتند.
ترانههای ماندگار و خاطرهانگیز مرضیه
مرضیه آثار فراوانی در رادیو، برنامهٔ گلها و مجموعههای موسیقی ایرانی اجرا کرد. این آثار بهخاطر ملودیهای ماندگار، اشعار تأثیرگذار و اجرای قدرتمند مرضیه، در شمار آثار برجستهٔ موسیقی ایرانی قرار گرفتهاند. از شناختهشدهترین ترانههای او میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
مرضیه پس از انقلاب ۱۳۵۷ ایران را ترک کرد و سالهای پایانی زندگی خود را در خارج از کشور گذراند. او در دوران مهاجرت نیز به فعالیت هنری ادامه داد و در برنامهها و اجراهای مختلف برای فارسیزبانان خارج از ایران آواز خواند. حضور او در صحنههای موسیقی، حتی در سالهای پایانی عمر، نشاندهندهٔ جایگاه ماندگار و محبوبیت گستردهٔ او در میان ایرانیان بود.
درگذشت و محل دفن
مرضیه در ۲۱ مهر ۱۳۸۹ برابر با ۱۳ اکتبر ۲۰۱۰ در پاریس درگذشت. در گزارشهای منتشرشده، علت درگذشت او سرطان عنوان شده. مرضیه در گورستانی در حومهٔ پاریس، در کنار مزار دخترش هنگامه به خاک سپرده شد.
شناسنامهٔ هنری مرضیه
نام اصلی: خدیجه اشرفالسادات مرتضایی نام هنری: مرضیه تاریخ تولد: ۱ فروردین ۱۳۰۳ (۲۱ مارس ۱۹۲۴) زادگاه: تهران، ایران سبک فعالیت: موسیقی سنتی، کلاسیک و ارکسترال ایرانی مهمترین برنامهٔ رادیویی: گلها ساز تخصصی: آواز تاریخ درگذشت: ۲۱ مهر ۱۳۸۹ (۱۳ اکتبر ۲۰۱۰) علت فوت: سرطان محل دفن: گورستانی در حومهٔ پاریس، فرانسه
برای استفاده از این بخش ابتدا وارد حساب کاربری شوید.
دیدگاهها